Küresel krizin Türkiye'ye etkileri netleşmeye başladı. İhracat ekim ayındaki yüzde 1.87'lik düşüşün ardından kasım ayında yüzde 22 geriledi. İhracatın lokomotifi konumundaki otomotivde düşüş yüzde 38'e ulaştı.
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre, Türkiye'nin 2008 Kasım ayı ihracatı, geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 22.03 düşüşle 8 milyar 658 milyon dolar oldu.
2007 Kasım ayında 11 milyar 106 milyon dolarlık ihracat yapılmıştı.
Türkiye'nin yıllık ihracatı, kasım ayı itibarıyla 129 milyar 939 milyon 718 bin dolar olarak gerçekleşti.
En fazla ihracat otomotivde
TİM Başkanı Mehmet Büyükekşi, kasım ayı ihracat rakamlarını, Gebze Organize Sanayi Bölgesi'nde bulunan Taşıt Araçları Yan Sanayicileri Derneği'nde (TAYSAD) düzenlediği basın toplantısında açıkladı.
Büyükekşi, "Otomotiv en fazla ihracat yapan sektörümüz. Analiz etmek ve geleceğe umutla adım atmasını sağlamak için bu sektörü desteklemeliyiz. Biz de TİM olarak gereken desteği vereceğiz" dedi.
Sektörlere göre durum
Türkiye'nin Kasım ayındaki toplam ihracatının yüzde 82,58'ini gerçekleştiren sanayi grubunda, yüzde 24,47 düşüş ile 7 milyar 150 milyon 308 bin dolarlık ihracat yapıldı.
İhracatın yüzde 14,97'sini oluşturan tarım alanında yüzde 5,64'lük azalışla 1 milyar 296 milyon 251 bin dolarlık, yüzde 2,45'ini oluşturan madencilikte ise yüzde 20,01 düşüşle 212 milyon 297 bin dolarlık ihracat rakamı elde edildi.
Sanayi sektörü alt başlığı altında yüzde 63,21 payla ilk sırada yer alan sanayi mamulleri içinde en büyük payı, yüzde 16,16 ile taşıt araçları ve yan
sanayi alırken, hazır giyim ve konfeksiyon ürünleri yüzde 13,59 ile ikinci sırada yer aldı.
Aynı dönemde en yüksek ihracat artışı yüzde 38,90 ile hayvansal ürünlerde oldu. Hayvansal ürünleri yüzde 18,48 oranıyla hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri, yüzde 9,46 ile yaş meyve ve sebze izledi.
Kasım ayında ihracatında gerileme yaşanan ürünler yüzde 43,08 fındık ve mamulleri, yüzde 37,90 ile taşıt araçları ve yan sanayi, yüzde 26,15 ile hazır
giyim ve konfeksiyon oldu.
Miktar olarak bakıldığında, 1 milyar dolar ve üzerinde aylık ihracat gerçekleştiren alt sektörler, 1 milyar 399 milyon 582 bin dolar ile taşıt araçları ve yan sanayi, 1 milyar 176 milyon 861 bin dolar ile hazır giyim ve konfeksyon olarak sıralandı.
Geçen ay Türkiye ihracatında ilk 10 ülke ise Almanya, İngiltere, İtalya, Rusya, Fransa, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri, ABD, Romanya ve İspanya oldu.
İstanbul Maden ve Metam İhracatçı Birlikleri ilk sırada
Kasım ayında gerçekleştirdikleri ihracata göre en fazla ihracat yapan birlikler ise İstanbul Maden ve Metal İhracatçı Birlikleri (İMMİB), Uludağ İhracatçı Birlikleri (UİB), İstanbul Tekstil ve Konfeksiyon İhracatçı Birlikleri (İTKİB), Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri (OAİB), Ege İhracatçı Birlikleri (EİB), İstanbul İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği (İİB), Akdeniz İhracatçı Birlikleri (AKİB), Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB), Doğu Anadolu İhracatçılar Birliği (DAİB), Karadeniz İhracatçı Birlikleri (KİB), Denizli Tekstil ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (DETKİB), Doğu Karadeniz İhracatçıları Birliği (DKİB) ve Antalya İhracatçı Birlikleri (AİB) olarak sıralandı.
1 milyar doların üzerinde ihracat yapan genel sekreterlikler, 2 milyar 785 milyon 125 bin dolarla İMMİB, 1 milyar 386 milyon 177 bin dolarla UİB ve 1
milyar 294 milyon 851 bin dolarla İTKİB oldu.
"İstihdamı desteklemenin zamanıdır"
TİM Başkanı Büyükekşi, basın toplantısında yaptığı açıklamada, istihdamda devamlılık isteniyorsa istihdamı gerçek anlamda desteklemenin tam zamanı olduğunu söyledi.
Avrupa Birliği konusunun ertelenmemesi gerektiğinin de altını çizen Büyükekşi, "Hiçbir kriz ve sorun bize AB'yi unutturmamalı. Türkiye'yi 'gelişmiş ülkeler' ligine taşıyacak AB üyeliği hedefi ötelenemeyecek kadar önemlidir. Ve inanıyoruz ki hedefe kararlılıkla sahip çıkan, bunun gereklerini yerine getirmede ödün vermeyen siyasi duruş, gerçek anlamda tarih yazacak" dedi.
Büyükekşi, hükümetten beklentilerini ise şu şekilde sıraladı:
"Önce firmalarımız ayakta kalmalı. Bunun için finansal yapılarının bozulması önlenmeli. Hükümetten beklediğimiz pakette, finansal destek birinci önceliğimiz. Daha önceki krizlerde Eximbank'a aktarılan fonlar firmalarımızın ayakta kalmasını sağlamış ve cankurtaran simidi olmuştu. İkinci öncelikli beklentimiz istihdamın korunması."
Taşıt Araçları Yan Sanayicileri Derneği (TAYSAD) Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Burhanoğlu ise global krizin otomotiv sektöründe de etkili olduğunu belirtti.
Burhanoğlu, "Bundan önceki krizleri hep ihracatla aştık ama bugün ihracatta da sıkıntılarımız var. Demek ki sadece üretmek ve tek bölgeye ihracat yapmak yeterli olmuyor" dedi.
Kriz sonrası Türkiye'nin avantaj elde edeceğini öne süren Burhanoğlu, "Avrupa krizlere alışkın olmadığı için kriz sonrası rekabeti zayıflayacağını ve araç üretiminin Türkiye'ye kayacağını düşünüyoruz. 2023'te sürpriz rakamlar olabilir" dedi.
Devletin otomotiv sektörünü desteklemesi gerektiğini savunan Burhanoğlu, "Biz tasarruf yapıyoruz, küçülüyoruz ama yatırımlardan vazgeçmiyoruz. Bunu da öz kaynakla değil, krediyle yapıyoruz. Bu sanayinin geleceğine risk alıp yatırım yapıyorsak devlet de otomotiv sanayisine inanıyorsa onun da risk alması gerekiyor. Merkez Bankası ya da devlet bankaları devreye girip bu sektöre bir fon ayrılması gerekiyor" diye konuştu.
Konuşmaların ardından 2007 yılında Kocaeli'de en fazla ihracat yapan ilk 5 firmaya plaket verildi. TÜPRAŞ, Areva AŞ, Honda Türkiye, Autolive Cankor ve Kent Gıda en fazla ihracat yapan ülkeler olarak plakete layık görüldü.