BM'nin Afganistan'daki uyuşturucu ve suç dairesinin başkanı Christina Oğuz, Aralık 2007 rakamlarına göre, ülkedeki tutukluların yaklaşık yüzde 50'sinin yargı önüne çıkarılmadığını söyledi.
Oğuz, Afganistan'daki mahkumların karşılaştığı bir diğer sorunun da, hapis cezaları bittikten sonra da cezaevinde kalmayı sürdürmeleri, yani çarptırıldıkları ek para cezasını ödeyemediklerinden normalin iki katı hapis yatmaları olduğunu kaydetti.
Afganistan'da gittikçe daha çok kişinin yargılanmadan tutuklu bulunduğunu, buna en çok yoksul ya da güçlü bağlantıları olmayan kişilerin kurban gittiğini, çünkü bu kişilerin salıverilmelerini sağlayacak rüşveti verecek güce sahip olmadıklarını ifade eden Oğuz, doğrudan polis memuru veya hakime gelecek bir telefonunun, bazen serbest bırakılmak için gereken tek şey olduğunu belirtti ve bu uygulamayı "telefon adaleti" sözleriyle değerlendirdi.
Oğuz, tutuklanıp yargı önüne çıkarılmamanın, kural değil istisnai durum olması gerektiğine dikkati çekerek, şunları kaydetti:
"Ancak bu ülkede bu daha çok kural. Özellikle yoksulsanız ve güçlü dostlarınız yoksa. Eğer güçlü dostlarınız varsa ve bir suç işlediyseniz, yargılanmayabilirsiniz dahi, çünkü polise ve savcıya gelen bir telefon serbest bırakılmanızı sağlayabilir. Böyle güçlü dostlarınız yoksa çocuk bile olsanız kendinizi parmaklıklar arkasında bulabilirsiniz."
Christina Oğuz, yine kişi eğer yoksulsa, hapis cezasının süresi dolmasına rağmen gereken rüşveti ya da para cezasını veremediğinden cezaevinde kalmayı sürdürebileceğini belirterek, "Cezalarını çektikten sonra da hala cezaevinde olan kişilerle ilgili birçok vaka gördük" diye konuştu.
Oğuz, Afganistan'da, tecil veya ev hapsi gibi alternatiflerin getirilmesi gerektiğini ifade ederek, "Hapis, sıklıkla kötü durumu daha da kötüleştirmenin pahalı bir yoludur" yorumunu yaptı.
BM'ye göre, Afganistan'da mahkum sayısı son üç yılda ikiye katlanarak 12500'e ulaştı.